Warschau als een feniks uit zijn as herrezen

Warschau mag zonder twijfel de meest bruisende Poolse stad worden genoemd. De hoofdstad heeft het in zijn geschiedenis hevig te verduren gehad, maar is telkens weer uit zijn as herrezen. Het bevel van Adolf Hitler om alles met de grond gelijk te maken heeft de stad voor altijd getekend. Maar na de oorlog is een fenomenale inspanning geleverd om de oude stadskern in zijn authenticiteit te herstellen. Ook het communistische verleden is vandaag ver weg.

Razende taxi’s

In de oude stad werden bij de wederopbouw storende moderne factoren maximaal geband. Zo is Warschau in vele opzichten een stad met twee snelheden: met enerzijds de verkeersvrije, pittoreske oude stad en anderzijds de grondig geplande nieuwe stad. Daar domineren rechte boulevards, snelle trams, dolle auto’s en razende taxi’s.

Het Cultuurpaleis van Stalin

Tussen de glimmende wolkenkrabbers staat nog het icoon van de voormalige Russische invloed: het paleis van Cultuur en Wetenschap. Het is een imposante massieve constructie, gebouwd in opdracht van Stalin als ‘geschenk’ aan de inwoners van Warschau. Het Cultuurpaleis is een stenen doorn in het oog van vele Polen. Plannen om het torengebouw af te breken werden aan de kant geschoven: de toren is eenvoudigweg te stevig om op een betaalbare manier met de grond gelijk te maken. Tegenwoordig zijn er een hele reeks bedrijven gevestigd, onder meer ook het toeristenbureau. Met de sfeervolle nachtverlichting en de reclamepanelen errond is de communistische inspiratie ook grotendeels verdwenen. Voor de bezoekers is het paleis bovendien een handig oriëntatiepunt, zichtbaar van overal in de stad. We zoeven per lift naar de dertigste verdieping en het panoramisch terras. Hier heb je een schitterend uitzicht over Warschau, waarbij vooral de vele parken opvallen. Vanaf deze hoogte krijg je ook een beeld van de vernietiging van een wereldstad en de planmatige wederopbouw.

Handel in de Russische bazaar

Aan de voet van het Cultuurpaleis struinen we door de zogenaamde Russische bazaar, een verzameling dicht opeen staande stalletjes waar op het eerste zicht vooral nepkleding wordt verkocht. Voor echt illegale zaakjes moet je dan weer aan de andere kant van de rivier de Wisla zijn, in het wat ruigere stadsdeel Praga. Daar tiert de handel in illegale software en allerlei illegale kopies welig.

Stereoscopische geschiedenis

Wie zich snel een beeld wil vormen van de voormalige pracht en praal van Warschau en zijn vernietiging door de nazi’s moet zeker een bezoek brengen aan het Fotoplastikon, in de schaduw van het Cultuurpaleis. Het theater is onderdeel van het Museum van de opstand van Warschau. Stereoscopische foto’s van Warschau, grotendeels in zwart-wit, met soms een schitterend 3D-effect laten je kennismaken met wat er is verdwenen. Op de achtergrond speelt Chopin, in harmonie met de schoonheid van het verleden en soms in fel contrast met de brute vernielingen.

Vlaamse meesters

We bezoeken de heropgebouwde oude stad ook in het echt. De architecturale eenheid van de oude stadskern is bijna te perfect. Het koninklijke paleis, het marktplein, de omliggende straten, de koninklijke weg,… alles is in grote mate opnieuw opgebouwd. In het oude stadsdeel vind je nog een heleboel andere bezienswaardigheden, onder meer de universiteit en het nationaal museum. Het museum toont een unieke collectie religieuze schilderijen, maar vooral ook een hele reeks Poolse, Vlaamse, Franse en Italiaanse meesters uit de zestiende tot de achttiende eeuw. Maar je kan natuurlijk ook altijd een koffie drinken in een van de trendy koffiehuizen op de Nowy Swiat, helemaal terug in de tijd naar vandaag.

Chopin in park Lazienki

De koninklijke weg Trakt Krolewski geeft vanuit het oude stadscentrum enkele kilometers verder uit op het meest populaire en mooiste park van Warschau: Lazienki. Eendjes, zwanen en eekhoorns zorgen voor een idyllische sfeer. We wandelen langs het paleis waar de laatste koning van Polen zijn diners voor intellectuelen gaf, het auditorium voor zomerconcerten, de orangerie, het standbeeld van Chopin in de rozentuin. In de zomer wordt een vleugelpiano naast het beeld gerold. Maar het is winter: Chopin kijkt streng naar de lege plek naast hem.

Wedstrijd: doe mee en win!