Klein maar fijn aan de boorden van de Middellandse Zee, ondanks de zomerse volkstoeloop is dat ook in Frankrijk geen enkel probleem. Lees deze tien er maar eens op na: een leuke selectie van schattige stadjes waar ‘toerisme op mensenmaat’ geen loos begrip is. Hun torenhoge x-factor krijg je er gratis bij.

Tekst Kevin De Vos

1. Port-Vendres

• Departement: 66 Pyrénées-Orientales
• Inwoners: 4.579

Voor dit pittoreske stadje moet je naar de Côte Vermeille, de ruige kuststrook ten zuidoosten van Perpignan die rechtstreeks naar Spanje leidt. Temidden de diep uitgesneden baaien en de wilde bergruggen die zich meteen in zee werpen, ligt Port-Vendres te schitteren in de mediterrane zon. Elke wandeling in het stadje begint en eindigt in de beschutte haven waar boten van alle soorten en gewichten zorgen voor het perfecte vakantiekiekje. Vooral de grote vissersvloot valt meteen op: hij is een van de bedrijvigste van de hele kust van de Languedoc-Roussillon. Port-Vendres kijkt terug op een hele geschiedenis: in de zeventiende eeuw liet Vauban het stadje versterken, en daarna zette Lodewijk XVI die werkzaamheden voort. Mooie getuigen daarvan zijn de gigantische obelisk, de Caserne du Fer à Cheval en de bijbehorende tuinen die samen een majestueus geheel vormen in het midden van de stad.

X-factor: Cap Béar, even ten zuiden van Port-Vendres met de vuurtoren die uitkijkt over la Grande Bleue.

Evenement: Het Fête Catalane op 24, 25 en 26 juli zet de Catalaanse identiteit van Port-Vendres stevig in de verf. Op het programma: zang, dans en animaties. Een Vlaamse kermis op zijn Catalaans, quoi.

Logeren: Les Jardins du Cèdre is een karaktervol hotelletje dat je een enig panorama biedt op de haven en de zee. Ook de tuin is heel verleidelijk. Kamers vanaf 59 euro. www.lesjardinsducedre.com

2. Cap d’Agde

• Departement: 34 Hérault
• Inwoners: 19.988 (Agde)

Cap d’Agde is nog relatief nieuw op de kaart: pas in 1970 werd deze vakantieplaats gebouwd in een schitterende baai van de Middellandse Zee. Tegelijk liet de overheid er een goed beschutte haven aanleggen met zowat 1.750 ligplaatsen verspreid over acht jachthavens. De architectuur van de dorpskern is geïnspireerd door de traditionele bouwstijl van de Languedoc. De gebouwen van drie of vier verdiepingen zien er allemaal om het vrolijkst uit met hun zachte pasteltinten die mooi contrasteren met het diepe blauw van de Méditerranée. Voor cultuurliefhebbers is er het Musée de l’Ephèbe, dat een collectie toont van de vele archeologische overblijfselen die in de omgeving van het stadje gevonden werden. De kids halen dan weer hun hart op in Aqualand, een waterpretpark van meer dan vier hectare.

X-factor: Zonsopgang of -ondergang van op de Môle Richelieu, de lange pier die in zee loopt en je een uniek panorama biedt op de brede zandstranden van Cap d’Agde.

Evenement: Op 7 augustus wordt het naburige Fort de Brescou in lichterlaaie gezet. Tenminste, daar lijkt het sterk op dankzij ‘L’Ebrasement du fort de Brescou’, een indrukwekkend pyrotechnisch spektakel dat de hele regio in vuur en vlam zet.

Logeren: La Bergerie du Cap is een klein juweeltje met amper twaalf kamers, maar des te meer karakter. Op het terras, in de jacuzzi of in het zwembad van dit hotel vergeet je alle zorgen. Kamers vanaf 89 euro. www.labergerieducap.com

3. La Grande-Motte

• Departement: 34 Hérault
• Inwoners: 8.202

Wie op zoek is naar de ouderwetse charme van Franse dorpjes, is hier aan het verkeerde adres. De bouw van La Grande-Motte begon in 1967, maar in 2009 heeft de moderne badplaats nog niets van haar aantrekkingskracht op de zonzoeker verloren. In het oog springen vooral de flats die lijken op piramiden vol honingcellen. Daarnaast zijn er de villa’s die in Provençaalse stijl werden gebouwd rond gezellige binnenplaatsen. Alles is hier voorzien om het de zomerse bezoeker zoveel mogelijk naar zijn zin te maken: het zandstrand is vijf kilometer lang, je kunt er talloze watersporten beoefenen en het enorme winkelcentrum Point Zéro bedient moeiteloos de shopaholics.

X-factor: Carnon Plage ligt op zo’n acht kilometer van Cap d’Agde en is het favoriete strand van de inwoners van Montpellier. Wie zich wil mengen met de lokale meisjes en jongens, weet dus waarnaartoe.

Evenement: Het Carnaval d’Eté zet op 29 en 30 augustus de hele stad in rep en roer. Vrolijke optochten en parades zorgen voor een ‘ambiance de folie’.

Logeren: Het Golf Hotel is een intimistisch charmeadres waar alle kamers uitgerust zijn met een loggia en zicht bieden op het golfterrein of de zee. Kamers vanaf 90 euro. www.golfhotel34.com

4. Les Saintes-Maries-de-la-Mer

• Departement: 13 Bouches-du-Rhône
• Inwoners: 2.478

De Midi zoals we die in onze dromen voorstellen, dat is Les Saintes-Maries-de-la-Mer. Het intense licht laat de witte huisjes schitteren, de wilde Camargue zorgt voor het majestueuze decor en de alomtegenwoordige zigeunerfamilies geven het geheel tonnen karakter en een unieke uitstraling. Begin je wandeling aan de versterkte kerk die het stadje domineert. Aarzel zeker niet om de 53 treden te beklimmen die naar boven leiden. Je wordt er beloond met een prachtig zicht op Saintes-Maries, het Etang de Vaccarès en de zee. Van aan de kerk waaieren de smalle straatjes uit, ideaal om heerlijk in te verdwalen. Tijdens de zomermaanden ben je er zeker niet de enige bezoeker, maar niets kan op tegen de totale gekte die steevast op 24 en 25 mei losbarst, als de zigeuners hun jaarlijkse bedevaart houden. Passie en totale overgave vullen dan dit mythische stadje.

X-factor: Trek te voet of met de fiets over de lange zeedijk naar de Phare de la Gacholle. Enkele immense zandstranden wachten je er op.

Evenement: De Festo Vierginenco is het hoogtepunt van het zomerseizoen. Op 25 en 26 juli vindt er een hele rist stierengevechten plaats, maar ook defilés, zang en dans zorgen voor feestelijke ambiance.

Logeren: Le Mas de la Fouque ligt diep verscholen in de Camargue en biedt een geraffineerd en exotisch decor. Bovendien is er ook een uitgebreide spa. Kamers vanaf 220 euro. www.masdelafouque.com

5. Cassis

• Departement: 13 Bouches-du-Rhône
• Inwoners: 7.766

Een vissershaven als een postkaart, talloze cafés en restaurantjes langs de kade, een bloedmooie kust vlakbij… Cassis is duidelijk een perfecte zomerbestemming. Schilders als Matisse lieten zich maar wat graag inspireren door het unieke licht en de pittoreske setting. Hier kom je dan ook niet voor rijkelijke musea of indrukwekkende kerken, maar wel voor een luilekkere namiddag langs het water of om te snuisteren in de vele souvenirwinkeltjes. Cassis is ook het perfecte vertrekpunt om de fameuze Calanques te gaan verkennen, de diep uitgesneden rotsformaties die zich in de diepblauwe zee storten.

X-factor: De Cap Canaille, op zo’n tien kilometer van Cassis, is met zijn 416 meter een van de hoogste kliffen van Europa. Het uitzicht is er dus duizelingwekkend!

Evenement: Les Comptoirs du Jazz, elke zondag van 26 juli tot 30 augustus, zorgt voor extra sfeer in Cassis. Telkens vindt er dan op de Promenade Aristide Briand een jazzy aperitiefconcert plaats, met natuurlijk een natje en een droogje…

Logeren: Maison N°9 is een idyllische B&B temidden de wijngaarden. Het rustieke meubilair is van Flamant en rond het grote zwembad kom je helemaal tot rust. Er zijn vier kamers vanaf 145 euro. www.maison9.net

6. Porquerolles

• Departement: 83 Var
• Inwoners: 200

Het grootste van de drie Îles d’Hyères (zeven kilometer lang en drie kilometer breed) is meteen ook het populairste. En dat is logisch: Porquerolles is een waar juweeltje, achteloos gedropt in de Middellandse Zee. Het geheel van uitgestrekte pijnboombossen, glooiende heuvels en beschutte stranden die uitlopen in het turquoise water verdient zonder enige twijfel het predicaat ‘paradijselijk’. Het noorden van het eiland is uitermate geschikt voor de zonnekloppers, want daar hebben ze de breedste zandstranden in huis. De zuidkust is eerder abrupt en ruig, maar biedt daardoor enkele romantische baaitjes. Heb je de korte oversteek naar hier gewaagd, bezoek dan zeker ook de twee andere Îles d’Hyères: Port-Cros en Le Levant. Dit prachtige drietal is trouwens helemaal beschermd: betonnering en massatoerisme maken er dus geen kans.

X-factor: Huur een fiets en doorkruis op enkele uren tijd heel Porquerolles. De krekels vergezellen je zeker op je tocht.

Evenement: Ook hier houden ze van jazz. Het festival Jazz à Porquerolles omvat nog tot 16 juli een hele waslijst van optredens.

Logeren: Het luxueuze adresje Le Mas du Langoustier is een van de weinige hotels op het eiland. Dit grote buitenhuis in Provençaalse stijl herbergt ruime en comfortabele kamers. Het gastronomische restaurant heeft een Michelinster. Kamers vanaf 180 euro (enkel halfpension). www.langoustier.com

7. Ramatuelle

• Departement: 83 Var
• Inwoners: 2.271

Hoog op een heuvel domineert Ramatuelle heuvels vol maquis en wijngaarden. De zee ligt op amper enkele kilometers. Vanuit de lucht ziet het stadje er haast uit als een bijenkorf, zo dicht staan de oude huisjes er op elkaar. De smalle straatjes nodigen dan ook uit tot een aangename wandeling. Alle wegen leiden er sowieso naar de kerk, het onbetwistbare middelpunt van dit sprookjesachtige stadje. De meeste huizen dateren al uit 1620, maar werden recent één voor één opgeknapt. Na je wandeling kun je gerust uitblazen op zo’n zalig zuiders terrasje.

X-factor: De vele stranden van het presqu’île de Saint-Tropez liggen op een steenworp. Maak je keuze tussen het ruime aanbod. De mythische Plage de Pampelonne, het trendy Nikki Beach, de populaire Plage de Tahiti,… er is voor elk wat wils.

Evenement: Hét hoogtepunt van het jaar is het Festival de Ramatuelle. Vooral nieuwe en populaire theaterstukken vullen het programma, maar er is ook plaats voor muziek. Talloze ‘celebs’ komen vanuit Saint-Tropez hier cultureel bijtanken.

Logeren: La Baou (‘bergtop’ in het Provençaals) is het beste hotel van Ramatuelle. Van op je balkon, het panoramische terras en het restaurant heb je een sensationeel uitzicht op de bloedmooie omgeving. Kamers vanaf 200 euro. www.hostellerielebaou.com

8. Saint-Jean-Cap-Ferrat

• Departement: 06 Alpes-Maritimes
• Inwoners: 2.103

Het schiereiland van Cap Ferrat moet zowat het meest exclusieve plekje van de Côte d’Azur zijn. Verscholen in een weelderige vegetatie liggen pompeuze villa’s en poepchique hotels er zij aan zij. Het stadje Saint-Jean, gelegen in het noordoosten van het schiereiland, is daarbij zijn zuiderse charme gelukkig niet verloren. Dit voormalige vissersdorp is nu een schattige badplaats, die talloze overwinteraars uit het kille noorden aantrekt. De ‘ambiance’ situeert zich vooral rond de haven, waar de meeste cafés en winkels gesitueerd zijn. Neem van de gelegenheid zeker gebruik om de rest van Cap Ferrat te ontdekken. Rijd bijvoorbeeld naar de vuurtoren op het zuidelijkste puntje van het schiereiland: het panorama strekt zich uit tot het Italiaanse Bordighera. Een andere must see is de sensationele Villa Ephrussi de Rothschild. Dit glamoureuze optrekje temidden exotische tuinen bevat vijfduizend kunstwerken!

X-factor: Op het schiereiland loopt een bewegwijzerd wandelpad van 11 kilometer dat je langs de mooiste plekjes leidt. Op je weg kom je kreken, kliffen, tuinen en somptueuze villa’s tegen. Wie biedt meer?

Evenement: Trek je beste pakje aan voor de Grande Nuit Vénitienne op 8 augustus. Fanfares, optochten, vendelzwaaiers en een groot vuurwerk zorgen voor een wilde nacht. In de Club Nautique van Saint-Jean gaat het feestje door tot het ochtendgloren.

Logeren: Het schattige hotelletje Brise Marine is door zijn kleinschaligheid en zachte prijzen een welkome afwisseling op dit vaak peperdure schiereiland. Deze villa uit 1878 in Italiaanse stijl biedt je warme kamers en een zalige tuin. Kamers vanaf 150 euro. www.hotel-brisemarine.com

9. Èze

• Departement: 06 Alpes-Maritimes
• Inwoners: 2.932

Laten we eerlijk zijn: dit arendsnest op 427 meter hoogte vraagt aan zijn bezoekers enige inspanning. De smalle hoofdstraat van dit uitermate fotogenieke dorp gaat pijlsnel de hoogte in. Gelukkig kun je tijdens je klimpartij makkelijk pauzeren, want de souvenirwinkeltjes liggen er schouder aan schouder. Bovendien wordt je inspanning dubbel en dik beloond met werkelijk onvergetelijke vergezichten op Cap Ferrat, de Rivièra en, bij goed weer, Corsica. Op het hoogste plateau vind je ook een exotische tuin die de concurrentie met de tuin van Eden allicht makkelijk aankan. Toch even oppassen voor die vervaarlijke cactussen…

X-factor: Èze ligt temidden de fameuze Corniches de la Rivièra, drie autoroutes die Nice met Menton verbinden. De Grande Corniche pakt uit met de spectaculairste panorama’s, de Moyenne Corniche biedt je de mooiste perspectieven op de kust en de Corniche Inférieure leidt je langs alle mondaine badplaatsen.

Evenement: Drie zaterdagen (18 juli, 1 en 22 augustus) vindt in de exotische tuin vanaf 19u30 Les Couchers de Soleil Musicaux plaats. Beleef zo de zonsondergang met respectievelijk een Russische avond, een zigeuneravond en een hommage aan Glenn Miller.

Logeren: De vier kamers van maison d’hôtes La Bastide aux Camélias liggen verscholen in het groen op drie kilometer van Èze. Het antieke meubilair en het zwembad zijn extra troeven. Kamers vanaf 110 euro. www.bastideauxcamelias.com

10. Menton

• Departement: 06 Alpes-Maritimes
• Inwoners: 27.300

De temperaturen halen er de hoogste waarden van de hele Rivièra, de dramatische setting tussen zee en bergen is grandioos, en het oude stadscentrum lijkt wel uit een Italiaanse prentbriefkaart weggelopen. Bovendien is het de laatste stad vóór je het land van ‘la dolce vita’ binnenrijdt. Menton is dus voor meer dan één reden een bezoek waard, vooral omdat je kennismaakt met een échte zuiderse stad die veel flair en een sloom ritme prachtig combineert. Daarnaast laat het de blingbling van de Côte d’Azur graag aan andere oorden over. De nabijheid van Italië is overduidelijk zichtbaar in het oude Menton: stijgende straatjes, veelkleurige huizen met luiken en een barokke kerk in het midden. Stoor je niet aan de façades die hier en daar afbladderen, want ook dat maakt natuurlijk deel uit van de authentieke charme van Menton.

X-factor: Vanuit Menton heb je talloze excursiemogelijkheden: het chique Sanremo vlak over de grens, het aristocratische schiereiland Cap Martin en het versterkte dorpje Roquebrune-Cap-Martin liggen allemaal een boogscheut verwijderd.

Evenement: Het jaarlijkse Festival de Musique is al aan zijn zestigste editie toe. Van 31 juli tot 16 augustus rolt het festival op verscheidene locaties in de stad de rode loper uit voor klassieke muziek in al haar vormen: symfonieën, operettes, kamermuziek, recitals…

Logeren: Het moderne hotel Napoléon combineert een hedendaags decor met rustieke charme. Neem een kamer met zicht op zee, die hebben elk een mooi terras met teak meubelen. Kamers vanaf 94 euro. www.napoleon-menton.com

Dit artikel is verschenen in GRANDE Frankrijk 28 - zomer 2009